Avrupa medeniyetiyle Asr-ı Saadetteki medenileşmenin mukayesesi münderiçtir.
Aynalar var, aynalar var. Maddi-Manevi. Bu ayinelerden birisi de içinde yaşanılan zamandır. Zaman saydamında teressüm eden fiil, tavır ve hal; zamanla bulunduğu kayıttan alınarak iftirak cihetiyle emsallerine kıyas edilir. İşte farklı zaman diliminden müteşekkil ayinelere kıyas kabul etmez derecede faik olan asrı saadet; günümüz ayinesinde resmolan medeniyeti algılamamıza da vesile olacaktır.
Zebûn-küş (zayıfları ezen) Avrupa bir hak tanır ki: Kuvvettir.
Hem de her daim. Aksamaya uğramadan, günümüze kadar. Bunu gördü Akif. Zira iliklerine kadar menfi felsefeden beslendi garbi...