Kur’ân öğreten hoca nasıl olmalı?

07. Sayı

1_Kur’ân’a muhabbeti ziyade olmalı.
2_Önce okutacağı kaideleri düsturları iyi bilmeli.
3_Bilmediği mevzuları öğretmeye kalkışmamalı.
4_Sabırlı, merhametli ve teşvikçi olmalı.
5_Talebeyi, yapacağına inandırmalı, onu sevmeli ve dersi sevdirmeli.
6_Talebenin kabiliyeti nispetinde ders vermeli.
7_Her talebeyi aynı derecede görmemeli, zayıf mizaçlılara hassas davranmalı.

8_Talebeyi, ilk günlerinde alışıncaya kadar hareketlerini hoş görmek suretiyle kötü hareketlerinden yavaş yavaş vazgeçirmeli.
9_Okuduğu yerde, gerek ders süresinde yıldırmadan bir okuma disiplinine alıştırmalı.

Hoca ile talebe arasındaki münasebetler

1_Hoca talebe ile şakalaşmamalıdır. Bu sefer talebe de hoca ile şakalaşmaya kalkar, hem talebe ölçüyü bilmez, hududu aşar ve kızgınlık hâsıl olur.

2_Hoca ile talebe arasında belirli, ölçülü ve düzenli bir münasebet olmalıdır. Yoksa talebe hocanın sözüne değer vermez.

3_Hoca, herşeyi “ben” biliyorum havasına girmemelidir.

4_Çok az, kısa ve tatlı latife yapılabilir. Çünkü Peygamberimiz (asm) da latife yapmıştır. Şayet latife yapmayı bilmiyorsa ve damara dokunduruyorsa, O da fayda vermez. Yerine göre güler yüzlü, yerine göre sert, yerine göre yumuşak davranmalıdır.

5_Yeni talebelerin alışık olduğu şeylerden onu uzaklaştırıncaya kadar sevdiklerini tenkit etmemek lazımdır. Çünkü insan büyük olsun küçük olsun sevdiği şeylerden kopması biraz zordur.

6_Talebeye konuşma hakkı vermelidir. Konuşmaları dinlenmelidir.

7_Dersinin kolay olduğunu söylemelidir.

8_Dersini bilmediği zaman fazla zorlamadan yardım etmelidir. Lakin fazla yardıma alıştırıp tembelleştirmemek lazımdır.

9_Hoca talebenin sevgisini ve itimadını kazanmalıdır, bunu başarabilmesi için talebe ile arasındaki muhafaza edilmesi gereken hoca-talebe münasebetlerini çok iyi bilmeli ve muhafaza etmelidir.

10_Hoca, talebeler arasında herhangi bir hususta ayrıcalık yapmamalıdır. Şayet böyle bir şeyin yapılması gerekiyorsa diğer talebelere izah edilmelidir.

11_Cemiyet ve komşu arasında da böyle olmalıdır. Hiçbir zaman başkalarını şüpheye düşürecek davranış ve durumlara girilmemelidir.

12_ Yanlış ve abartılmış şeyleri talebeye inandırmaya teşebbüs etmemelidir. Mesela, altın ile kömürü yan yana getirmeğe ve aynı kefeye koymaya çalışmamalıdır. Yoksa böyle bir durumda insan rezil olabilir.

13_Hoca, yapmacık hareketlerden, gösterişten, riyakârlıktan uzak olmalı. İslâm’ın gösterdiği ve Kur’ânî meziyetlerden de mahrum olmamalıdır. Vakarını da muhafaza etmelidir.

14_Hocanın takvası da tam olmalıdır.

15_Hem hocanın duâsı; üstadın duâsı, peygamber’in duâsı gibidir.

16_Hoca, yersiz tevazu yaparken talebe hocayı hakir görür, rezil eder. Onun için ölçüyü kaçırmamalıdır. Çünkü her şey, her yerde, her zaman kullanılmaz. Bir yerde mübah olan diğer bir yerde yasak olur. Talebe içinde böyle şeyleri anlamayanlar olabileceği unutulmamalıdır.

17_Talebeyi nefis ve şeytan türlü desiselerle aldatabileceği için her zaman muteyakkız olup dikkatli olunmalıdır.

18_Çocuğun hangi yaşta hangi terbiye ile terbiye edileceğini bilmek lazımdır. Bir atasözü vardır:

“Süt çocuğuna pirzola verilmez”

Bazı terbiyeler çocuğun imdadına yetiştirilmelidir.

Birincisi:
Ana-Baba terbiyesi,

İkincisi:
Hoca ve mektep terbiyesi,

Üçüncüsü:
Cemiyet terbiyesi, bundan sonraki terbiyeler geriden gelir.

Kur’ân okuturken hocanın okutma ikazları nasıl olmalıdır?

1_Hoca, kelime arasındaki yanlışları söylemeden talebenin yanlış okuduğu yeri acele olarak “güzel oku!” ikazıyla yahut başka bir münasip ikazla talebeyi uyarmalıdır. Şayet talebe hatayı düzeltemezse yahut yerini bulamazsa o zaman söylemelidir.

2_Talebenin hatasını vaktinde ve yerinde söylemek önemlidir. Mesela, yanlış yaptığı anda söylemek lazımdır. Buna da talebe vâkıf olmalıdır. Bilhassa hafızların hatalarını zamanında söylemek lazımdır.

3_Talebenin sık sık hatasını söylemek talebenin irade ve ihtiyarını elinden alır.

4_“Güzel oku”, “Hayır!” gibi olumsuz ifadelerle hatayı kendinde buldurmak lazımdır.

5_Yanlışını hiç söylememek de talebeyi zorluğa iter. Şayet söylediği yanlışlar zor ve dili de dönmüyorsa o harfe veya o kelimeye gereği kadar yardım yapılmalıdır. Yardım netice vermiyorsa sonraya bırakmalıdır.

Bu gibi hatalar zamanla düzelir.

6_Ara sıra talebeye tatlı şekilde biraz ses yükseltilebilir. Sinirli olarak ve her zaman bağırılmamalı, bu bağırma ancak yüksek sesten ibaret olmamalıdır.

Yani talebeyi uyandırmalı, aklını hedefe toplamalıdır; çünkü bazı kimseler ikazla uyanır ve kendini zorlayarak toplar, yoksa gayret içinde olan kimseye bağırmak büyük hatadır.

7_Talebeye moral için ara sıra güzel okuduğu söylenmelidir. “Mâşallah, aferin!” gibi;

Fakat “Mâşallah, aferin”i de sık sık kullanıp ucuzlatmamak
gerektir.

8_Talebeye ara sıra konuşma hakkı verip konuşmasını dinlemelidir. Ve talebeye konuşma kültürü de verilmelidir.

escort izmit , escort samsun , escort eryaman , escort eskisehir ,